पश्चिम आशियात सुरू असलेल्या संघर्षामुळे जागतिक परिस्थिती दिवसेंदिवस (ongoing conflict) अधिक गंभीर होत चालली आहे. Iran आणि United States यांच्यात सुरू असलेल्या युद्धाचा आज अकरावा दिवस असूनही तणाव कमी होण्याची कोणतीही चिन्हे दिसत नाहीत. उलट परिस्थिती अधिक चिघळताना दिसत आहे. या संघर्षाचा सर्वाधिक परिणाम ऊर्जा पुरवठ्यावर होत असून त्याचे पडसाद आता भारतासह अनेक देशांमध्ये उमटू लागले आहेत.
या युद्धाच्या पार्श्वभूमीवर Strait of Hormuz हा जगातील अत्यंत महत्त्वाचा (ongoing conflict) समुद्री मार्ग बंद करण्यात आल्याने जागतिक स्तरावर खळबळ उडाली आहे. या मार्गातून जगातील मोठ्या प्रमाणावर कच्चे तेल आणि गॅस वाहतूक केली जाते. भारताचाही मोठा गॅस पुरवठा याच मार्गातून होत असल्यामुळे या मार्गाच्या बंदीचा थेट परिणाम देशावर झाला आहे. भारतात गॅसचा तुटवडा निर्माण झाल्याची परिस्थिती निर्माण झाली असून अनेक ठिकाणी व्यावसायिक गॅस सिलेंडरचा पुरवठा थांबवण्यात आल्याची माहिती समोर येत आहे.
युद्धामुळे जागतिक बाजारात कच्च्या तेलाच्या किंमतीही मोठ्या प्रमाणात अस्थिर झाल्या आहेत. मात्र भारतासाठी काही प्रमाणात दिलासा देणारी बाब म्हणजे Russia कडून कच्च्या तेलाचा पुरवठा सुरू असल्यामुळे देशात पेट्रोल आणि डिझेलचा तुटवडा सध्या तरी निर्माण झालेला नाही. तरीही गॅस पुरवठ्यावर वाढत असलेला दबाव चिंतेचा विषय बनला आहे.
या पार्श्वभूमीवर भारताने राजनैतिक पातळीवर हालचाली (ongoing conflict) सुरू केल्या आहेत. भारताचे परराष्ट्र मंत्री S. Jaishankar यांनी इराणचे परराष्ट्र मंत्री Seyed Abbas Araghchi यांच्याशी दूरध्वनीवरून संवाद साधत सध्याच्या परिस्थितीवर चर्चा केली. या चर्चेत प्रामुख्याने समुद्री मार्गांची सुरक्षा, विशेषतः होर्मुज आणि फारस खाडी परिसरातील जहाजांच्या सुरक्षिततेचा मुद्दा उपस्थित करण्यात आला.
या चर्चेनंतर (ongoing conflict) जयशंकर यांनी सोशल मीडियावर माहिती देताना सध्याच्या संघर्षाच्या पार्श्वभूमीवर दोन्ही देश संपर्कात राहणार असल्याचे सांगितले. दरम्यान, इराणमधील राजकीय घडामोडींमध्येही वेगाने बदल होत असून Mojtaba Khamenei यांना इराणचे सर्वोच्च नेते म्हणून घोषित करण्यापूर्वीही दोन्ही देशांच्या नेत्यांमध्ये संवाद झाल्याचे समोर आले आहे.
सध्याची परिस्थिती पाहता इराण भारताच्या टँकरसाठी होर्मुज मार्ग काही प्रमाणात खुला करण्याचा विचार करू शकतो, अशी शक्यता व्यक्त केली जात आहे. मात्र हा समुद्री मार्ग आणखी काही दिवस बंद राहिला तर भारतासह अनेक देशांमध्ये ऊर्जा संकट आणखी गंभीर होण्याची भीती व्यक्त केली जात आहे.
भारतात आधीच व्यावसायिक गॅस सिलेंडरचा पुरवठा कमी झाल्याने (ongoing conflict) उद्योग आणि हॉटेल व्यवसायावर परिणाम होऊ लागला आहे. पुढील काही दिवसांत परिस्थितीत सुधारणा झाली नाही तर घरगुती गॅस सिलेंडर पुरवठाही धोक्यात येण्याची शक्यता तज्ज्ञांनी व्यक्त केली आहे. त्यामुळे पश्चिम आशियातील युद्ध केवळ प्रादेशिक संघर्ष न राहता जागतिक अर्थव्यवस्थेला आणि ऊर्जा सुरक्षेला मोठे आव्हान ठरत असल्याचे चित्र सध्या दिसत आहे.
हेही वाचा :
उन्हाळ्यात चेहरा धुण्यासाठी वापरा 5 गोष्टी, त्वचा काचेसारखी होईल चमकदार
गृहकर्जासोबत Home Loan Insurance घेणे किती महत्वाचे? जाणून घ्या
तुम्हाला क्रेडिट कार्ड, बँकेकडून कर्ज मिळत नाही का? ‘या’ टिप्स जाणून घ्या