जगातील सर्वात श्रीमंत ट्वेंटी-२० (discussion) लीग म्हणून ओळखली जाणारी Indian Premier League पुन्हा एकदा चर्चेच्या केंद्रस्थानी आली आहे. १९वा हंगाम रंगात आलेला असतानाच या लीगच्या आर्थिक मॉडेलवर गंभीर प्रश्न उपस्थित होऊ लागले आहेत. आयपीएलचे जनक Lalit Modi यांनी सध्याच्या स्पर्धा रचनेवर टीका करत दरवर्षी हजारो कोटी रुपयांच्या संभाव्य महसुलाकडे दुर्लक्ष होत असल्याचा दावा केला आहे.
सध्या १० संघांसह स्पर्धा मोठी झाली असली तरी लीग टप्प्यात फक्त ७४ सामने खेळवले जातात. प्रत्येक संघ १४ सामने खेळतो, मात्र सर्व संघ एकमेकांविरुद्ध होम-अवे स्वरूपात खेळत नाहीत. यामुळे स्पर्धेचा व्यावसायिक विस्तार मर्यादित राहतो आणि याच मुद्द्यावर मोदी यांनी बोट ठेवले आहे. त्यांच्या मते, पूर्ण राऊंड-रॉबिन पद्धतीने ९४ सामने घेतले असते, तर प्रत्येक अतिरिक्त सामन्यामुळे मोठा महसूल निर्माण झाला असता.
त्यांनी मांडलेल्या गणितानुसार, एका सामन्याची किंमत सुमारे ११८ कोटी रुपये धरली, तर अतिरिक्त सामन्यांमधून सुमारे २४०० कोटी रुपयांचा महसूल मिळू शकतो. हा पैसा केवळ बीसीसीआयपुरता मर्यादित न राहता फ्रँचायझींनाही मोठ्या प्रमाणावर फायदा करून देऊ शकतो, ज्यामुळे त्यांच्या ब्रँड व्हॅल्यूमध्येही वाढ होऊ शकते. दरम्यान, २०२३ ते २०२७ या कालावधीसाठी आयपीएलचे मीडिया हक्क विक्रमी दरात विकले गेले असले तरी प्रसारण क्षेत्रात झालेल्या बदलांचा परिणामही आता दिसू लागला आहे. डिजिटल प्लॅटफॉर्मवर वाढलेला भर आणि JioCinema कडे गेलेले हक्क यामुळे Star Sports च्या उत्पन्नावर दबाव आल्याची चर्चा रंगत आहे.
Board of Control for Cricket in India सध्या नफ्यात असली तरी भविष्यातील वाढ आणि स्पर्धेची जागतिक स्पर्धात्मकता टिकवून ठेवण्यासाठी महसुलाच्या प्रत्येक संधीचा विचार करणे आवश्यक ठरणार आहे. आयपीएलसारख्या प्रचंड ब्रँडसाठी स्पर्धेची रचना, सामन्यांची संख्या आणि प्रसारण धोरणे यांचा थेट आर्थिक परिणाम होत असल्याने, पुढील हंगामांमध्ये काही मोठे बदल घडण्याची शक्यता आता अधिक मजबूत झाली आहे.
हेही वाचा :
अजितदादांचा घातपात की अपघात, शरद पवारांनी पहिल्यांदाच केला मोठा खुलासा
बेपत्ता नवरा लवकरच घरी येईल, पूजा करण्याच्या नावाखाली भोंदूबाबाचा विवाहितेवर बलात्कार
मोठी बातमी! यापुढे डबल मिळणार गॅस सिलिंडर मिळणार