अमेरिका-इराण युद्ध सुरू असल्यामुळे जागतिक पातळीवर जेट (impact)इंधनाच्या किंमतींमध्ये झालेल्या प्रचंड वाढीचा परिणाम आता भारतीय विमान प्रवाशांवरही दिसून येत आहे. टाटा समूहाच्या मालकीच्या एअर इंडिया कंपनीने देशांतर्गत आणि आंतरराष्ट्रीय उड्डाणांसाठी इंधन अधिभारात सुधारणा केल्याची घोषणा केली आहे. यामुळे प्रवाशांना विमान तिकिटांसाठी अतिरिक्त रक्कम मोजावी लागणार असून, विशेषतः परदेशी प्रवास करणाऱ्यांवर याचा जास्त भार पडणार आहे.एअर इंडियाने स्पष्ट केले आहे की, नवीन अधिभार व्यवस्था ८ एप्रिलपासून देशांतर्गत मार्गांवर तर १० एप्रिलपासून प्रमुख आंतरराष्ट्रीय मार्गांवर लागू होईल. एव्हिएशन टर्बाइन इंधन एटीएफ च्या किंमतींमध्ये झालेल्या मोठ्या वाढीमुळे हा निर्णय घेण्यात आला असल्याचे कंपनीने सांगितले. जगभरातील विमान कंपन्यांचा परिचालन खर्च लक्षणीयरीत्या वाढला असल्याने अशा प्रकारचे पाऊल उचलणे भाग पडले आहे.
देशांतर्गत प्रवासात एअर इंडियाने पूर्वीच्या एकसमान अधिभाराऐवजी (impact)अंतरावर आधारित नवीन मॉडेल स्वीकारले आहे. ० ते ५०० किलोमीटर अंतराच्या छोट्या मार्गांवर प्रवास करणाऱ्या प्रवाशांना प्रति सेक्टर अतिरिक्त २९९ रुपये मोजावे लागतील. तर २,००० किलोमीटरपेक्षा जास्त अंतराच्या लांब पल्ल्याच्या मार्गांवर हे शुल्क ८९९ रुपयांपर्यंत जाऊ शकते. सरकारने देशांतर्गत एटीएफ दरवाढ २५ टक्क्यांपर्यंत मर्यादित ठेवण्याचा निर्णय घेतल्याने विमान कंपन्यांना आणि प्रवाशांना काही प्रमाणात दिलासा मिळाला आहे. तरीही या माफक वाढीमुळे बहुतेक देशांतर्गत तिकिटांच्या दरांत वाढ होण्याची शक्यता आहे.
आंतरराष्ट्रीय मार्गांवर मात्र याचा परिणाम अधिक तीव्र स्वरूपात जाणवणार आहे. (impact)येथे कोणतीही सवलत दिली गेली नाही. उत्तर अमेरिका आणि ऑस्ट्रेलियासारख्या दूरच्या मार्गांसाठी मात्र हे शुल्क २८० डॉलरपर्यंत पोहोचेल. कंपनीने म्हटले आहे की, वाढलेल्या इंधन खर्चाचा काही भाग ती स्वतःच उचलत आहे.जागतिक स्तरावर इंधनाच्या किंमती जवळपास दुप्पट झाल्याचे आकडे समोर आले आहेत. इंटरनॅशनल एअर ट्रान्सपोर्ट असोसिएशन च्या माहितीनुसार, मार्च अखेरपर्यंत जेट इंधनाची किंमत प्रति बॅरल १९५.१९ डॉलरपर्यंत गेली आहे. काही आठवड्यांपूर्वी ही किंमत सुमारे ९९ डॉलर होती. रिफायनिंग मार्जिन अर्थात ‘क्रॅक स्प्रेड्स’ देखील अल्पावधीत तिप्पट झाले आहेत. यामुळे विमान कंपन्यांवर खर्चाचा मोठा बोजा पडला आहे.
इंडिगो कंपनीने देशांतर्गत आणि आंतरराष्ट्रीय दोन्ही मार्गांवरील इंधन अधिभारात नुकतीच सुधारणा केल्यानंतर एअर इंडियानेही हेच पाऊल उचलले आहे. उद्योग क्षेत्रात इंधन हा सुमारे ४० टक्के परिचालन खर्च असतो. त्यामुळे कंपन्यांना खर्चातील वाढीचा किमान काही भाग प्रवाशांवर सोपवणे भाग पडले आहे.ही संपूर्ण इंधन दरवाढ भू-राजकीय तणावाशी संबंधित आहे. जागतिक तेल वाहतुकीसाठी महत्त्वाची असलेल्या होर्मुझ सामुद्रधुनीजवळील अडथळ्यांमुळे कच्च्या तेलाच्या किंमती वाढल्या आणि त्याचा परिणाम एटीएफवर झाला. यातून निर्माण झालेल्या अनिश्चिततेमुळे विमान कंपन्यांना हे पाऊल उचलावे लागले आहे
हेही वाचा :
अजितदादांचा घातपात की अपघात, शरद पवारांनी पहिल्यांदाच केला मोठा खुलासा
बेपत्ता नवरा लवकरच घरी येईल, पूजा करण्याच्या नावाखाली भोंदूबाबाचा विवाहितेवर बलात्कार
मोठी बातमी! यापुढे डबल मिळणार गॅस सिलिंडर मिळणार