उन्हाळ्याची चाहूल लागताच बाजारात एसीच्या मागणीत मोठी वाढ होते. वाढत्या (summer) उकाड्यापासून सुटका मिळवण्यासाठी अनेकजण घाईघाईत एसी खरेदी करतात; मात्र योग्य माहितीअभावी चुकीचे मॉडेल निवडले जाते आणि त्याचा फटका वीज बिल, अपुरा थंडावा आणि वाढत्या मेंटेनन्स खर्चाच्या रूपाने बसतो. एसी खरेदी करताना केवळ किंमत पाहणे पुरेसे नसून खोलीचा आकार, वापराची पद्धत आणि तांत्रिक वैशिष्ट्ये समजून घेणे तितकेच आवश्यक आहे. योग्य निवड केल्यास एसी अनेक वर्षे समाधानकारक थंडावा देतो, तर चुकीची निवड आर्थिक ओझे ठरू शकते.

एसीची टन क्षमता ही सर्वात महत्त्वाची बाब मानली जाते. खोलीच्या (summer) आकारानुसार टन ठरवणे गरजेचे असते. लहान खोलीसाठी 1 टन, मध्यम आकाराच्या 120 ते 180 चौरस फूट खोलीसाठी 1.5 टन, तर त्यापेक्षा मोठ्या जागेसाठी 2 टन एसी योग्य मानला जातो. खोलीत येणारा सूर्यप्रकाश, छताची उंची आणि रोज त्या जागेत उपस्थित असणाऱ्या लोकांची संख्या यांचाही कूलिंगवर परिणाम होतो. कमी क्षमतेचा एसी मोठ्या खोलीत पुरेसा थंडावा देऊ शकत नाही, तर गरजेपेक्षा जास्त टन असलेला एसी अनावश्यक वीज खर्च वाढवतो.
एसीवरील स्टार रेटिंग देखील तितकेच (summer) महत्त्वाचे आहे. जास्त स्टार रेटिंग असलेले मॉडेल कमी वीज वापरतात. सुरुवातीला त्यांची किंमत जास्त वाटली तरी दीर्घकालीन वीज बचतीमुळे हा खर्च भरून निघतो. दररोज अनेक तास एसी वापरणाऱ्यांसाठी उच्च स्टार रेटिंग असलेले मॉडेल अधिक फायदेशीर ठरते. कमी स्टार रेटिंग असलेले एसी स्वस्त असले तरी वीज बिलावर त्याचा परिणाम स्पष्ट दिसून येतो.
इन्व्हर्टर आणि नॉन-इन्व्हर्टर या दोन प्रकारांमधील फरक समजून घेणेही गरजेचे आहे. इन्व्हर्टर एसी (summer) कंप्रेसरचा वेग गरजेनुसार नियंत्रित करतात, त्यामुळे वीज बचत होते आणि तापमान अधिक स्थिर राहते. नॉन-इन्व्हर्टर एसी वारंवार सुरू-बंद होत असल्याने वीज वापर वाढतो आणि आवाजही अधिक होतो. दीर्घकाळ वापरासाठी इन्व्हर्टर एसी अधिक उपयुक्त मानला जातो.
स्प्लिट आणि विंडो एसी यांपैकी निवड (summer) करतानाही जागेचा विचार आवश्यक आहे. स्प्लिट एसी शांत आणि कार्यक्षम असल्याने बेडरूम व हॉलसाठी अधिक पसंतीस येतो. विंडो एसी किंमतीत स्वस्त आणि बसवायला सोपा असतो; मात्र आवाज तुलनेने जास्त असतो. भाड्याच्या घरात राहणाऱ्यांसाठी विंडो एसी सोयीचा पर्याय ठरू शकतो, तर स्वतःच्या घरासाठी स्प्लिट एसी दीर्घकालीन दृष्टीने चांगला पर्याय मानला जातो.
एसी खरेदी करताना केवळ मशीनची किंमत न पाहता (summer) इंस्टॉलेशन, पाईपिंग, स्टँड, वायरिंग आणि भविष्यातील सर्व्हिसिंग खर्च यांचाही विचार करणे आवश्यक आहे. अनेकदा स्वस्त एसी घेताना बसवणीसाठी अधिक खर्च करावा लागतो. वॉरंटी अटी, सर्व्हिस सेंटरची उपलब्धता आणि नियमित फिल्टर क्लीनिंग यांसारख्या बाबींकडे दुर्लक्ष केल्यास पुढे अडचणी निर्माण होऊ शकतात.
योग्य माहिती आणि गरजांचा अचूक अंदाज घेतल्यास एसी खरेदी हा फायद्याचा निर्णय ठरू शकतो. अन्यथा घाईघाईत घेतलेला निर्णय दीर्घकालीन खर्च आणि असमाधानाचे कारण ठरू शकतो.
हेही वाचा :
महेंद्रसिंह धोनीवर मोठा अन्याय, सत्य समजताच येईल संताप, खळबळजनक माहिती समोर!
मोठी बातमी! बीजेपीचा बांगलादेशमध्ये झेंडा, लोकसभेची एक जागा जिंकली